Είναι μια από τις πιο γνωστές, πολυφωτογραφημένες εκκλησίες όχι μόνο της Αθήνας αλλά και ολόκληρης της Ελλάδας. Εκτός από το κεντρικό στο σημείο που βρίσκεται, είναι πολύ γνωστή και λόγω της ενδιαφέρουσας ιστορίας της. Ο λόγος για την εκκλησία Καπνικαρέα στην Ερμού και τις διάφορες εκδοχές που συνοδεύουν το όνομά της καθώς επίσης και τον φόρο του καπνού που επιβαλλόταν κάποτε στους κατοίκους της Αθήνας. Σε μια περίοδο κατά την οποία γεννήθηκε και η έκφραση ότι κάποιος είναι «από μεγάλο τζάκι». Υπάρχουν λοιπόν διάφορες εκδοχές για την διάσημη εκκλησία της Αθήνας, Καπνικαρέα και καθεμιά έχει το δικό της ενδιαφέρον.
Το ελληνικό χωριό με τον δικό του θρόνο Game of Thrones!
Η διάσημη εκκλησία της Αθήνας, ο φόρος του καπνού και η έκφραση «από μεγάλο τζάκι»
Η πρώτη εκδοχή έχει σχέση με τον φόρο καπνού. Λέγεται λοιπόν ότι το 802 μ.Χ., ο Νικηφόρος, πατρίκιος και λογοθέτης, είχε επιβάλλει στους κατοίκους της Αθήνας τον φόρο του καπνού. Δηλαδή έναν φόρο που αναλογεί στον καπνό που βγαίνει από τις καμινάδες. Σύμφωνα με αυτή τη νομοθεσία κάθε πολίτης σύμφωνα με τις καπνοδόχους που είχε το σπίτι του πλήρωνε και τον ανάλογο φόρο. Εδώ λοιπόν αναφέρεται και η πολύ γνωστή έκφραση «από μεγάλο τζάκι». Ο εισπράκτορας που μάζευε τους φόρους αυτούς, κατά τη βυζαντινή ονοματολογία, ονομαζόταν «καπνικάριος». Μάλλον τελικά ένας τέτοιος καπνικάριος λέγεται ότι έχτισε την εκκλησία, η οποία πήρε το όνομα Καπνικαρέα.
Η τρίτη και τελευταία εκδοχή αναφέρει ότι κατά το έτος 1689 η Αθήνα πυρπολύθηκε από τους Τούρκους, η φωτιά έφτασε και στην εκκλησία, αλλά η εικόνα δεν κάηκε. Κάηκε μόνο το γύρω ξύλο και το πρόσωπο καπνίστηκε. Από τις λέξεις «καπνός» και «κάρα» (το οποίο σημαίνει πρόσωπο ή κεφάλι) είπαν πως σχηματίστηκε η λέξη «καπνικαρέα».
Ταξίδια στην Ελλάδα
Διαβάστε επίσης:
Τι πουλάνε περισσότερο τα καταστήματα με τα σουβενίρ στην Αθήνα;
Οι 9 μούσες της Ομόνοιας και η ιστορική φράση που βγήκε
Στύλοι Ολυμπίου Διός: Το μυστήριο που πήρε χρόνια να λυθεί
Ακολουθήστε το exploringgreece.tv σε Instagram και Facebook
Συχνές Ερωτήσεις
Υπάρχουν τρεις κύριες εκδοχές για το όνομα της Καπνικαρέας. Η πρώτη συνδέεται με τον φόρο του καπνού που επιβάλλεται στο 802 μ.Χ. από τον Νικηφόρο, όπου ο εισπράκτορας αυτού του φόρου ονομαζόταν «καπνικάριος». Η δεύτερη αποδίδει το όνομα στην εικόνα της Παναγίας και τις χάριτες που «έκαμε» (Κάμη-Χαρέα που μεταμορφώθηκε σε Καπνικαρέα). Η τρίτη εκδοχή αναφέρει ότι το 1689 η εικόνα καπνίστηκε από πυρκαγιά που έβαλαν οι Τούρκοι, και από τις λέξεις «καπνός» και «κάρα» (πρόσωπο) σχηματίστηκε το όνομα.
Το 802 μ.Χ., ο Νικηφόρος επέβαλε τον φόρο του καπνού στους κατοίκους της Αθήνας. Αυτός ήταν ένας φόρος που υπολογιζόταν ανάλογα με τον καπνό που βγαίνει από τις καμινάδες του σπιτιού κάθε πολίτη. Ο εισπράκτορας αυτού του φόρου ονομαζόταν «καπνικάριος» και σύμφωνα με την παράδοση, ένας τέτοιος καπνικάριος έχτισε την εκκλησία Καπνικαρέα.
Η εκκλησία Καπνικαρέα βρίσκεται στην οδό Ερμού της Αθήνας και αποτελεί μια από τις πιο γνωστές και πολυφωτογραφημένες εκκλησίες όχι μόνο της Αθήνας αλλά και ολόκληρης της Ελλάδας. Σύμφωνα με τη παράδοση, κτίστηκε από έναν καπνικάριο (εισπράκτορα φόρων) γύρω στο 802 μ.Χ.
Η έκφραση 'από μεγάλο τζάκι' σχετίζεται με τον φόρο του καπνού που επιβαλλόταν στην αρχαία Αθήνα. Ο κάθε πολίτης πληρώνει φόρο ανάλογα με τις καμινάδες (τζάκια) που είχε το σπίτι του. Έτσι, αυτοί που είχαν μεγάλα και πολλά τζάκια ήταν πιο εύποροι και πλήρωναν περισσότερο φόρο, με αποτέλεσμα η φράση να υποδηλώνει κάποιον ευκατάστατο.
Σύμφωνα με τον αθηναιολόγο Καμπούρογλου, το όνομα Καπνικαρέα προέρχεται από την εικόνα της Παναγίας και τις χάριτες που έκανε στους χριστιανούς. Η Παναγία ονομάστηκε αρχικά «Κάμη-Χαρέα» (Κάμη = έκαμε, Χαρέα = χάριτες), με τη διάλεκτο της εποχής, το οποίο έγινε στη συνέχεια Καμουχαρέα και τελικά Καπνικαρέα.
