Μπορεί να είναι η πρώτη φορά που ακούς τη φράση Ευπαλίνειο όρυγμα άρα ίσως είναι δύσκολο να ξέρεις και την ιστορία του. Είναι όμως εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ενώ δεν είναι τυχαίο ότι έχει χαρακτηριστεί από την Unesco Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Αποτελεί σύμφωνα με τις αναφορές του Ηροδότου ένα από τα σημαντικότερα έργα στην ιστορία της μηχανικής. Ο ιδιαίτερος αυτός αρχαιολογικός χώρος της Ελλάδας βρίσκεται στη Σάμο και πράγματι είναι άκρως εντυπωσιακό.
Το Ευπαλίνειο όρυγμα και η άγνωστη πηγή 2.500 ετών
Το Ευπαλίνειο όρυγμα είναι στην πραγματικότητα μια σήραγγα μήκους άνω των 1.000 μέτρων κοντά στο Πυθαγόρειο της Σάμου. Η σήραγγα αυτή κατασκευάστηκε κατά τον 6ο αιώνα π.Χ. για να χρησιμοποιηθεί σαν υδραγωγείο. Αυτό που το έκανε να ξεχωρίζει ήταν το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του. Πιο συγκεκριμένα η σήραγγα ανοίχτηκε ταυτόχρονα και από τις δύο πλευρές του βουνού. Όπως ανέφερε και ο Ηρόδοτος: το όρυγμα αυτό ήταν αμφίστομον. Γι’ αυτό το λόγο ξεχώρισε και έγινε περισσότερο γνωστό. Στην ουσία, αφού ξεκίνησε η κατασκευή, οι δύο σήραγγες συναντήθηκαν περίπου στο μέσον. Και αυτό είναι το πιο σημαντικό. Η αξιοθαύμαστη αυτή ακρίβεια πράγματικά ήταν ένα σπουδαίο επίτευγμα για τα τεχνολογικά δεδομένα της εποχής.
Η κατασκευή του Ευπαλίνειου ορύγματος έγινε με εντολή του τυράννου Πολυκράτη ενώ θεωρείται ότι η κατασκευή του κράτησε 10 χρόνια. Το όνομά του το πήρε από τον σχεδιαστή και μηχανικό του έργου, Ευπαλίνο, γιο του Ναυστρόφου από τα Μέγαρα. Το άνοιγμα της σήραγγας είναι περίπου 1.80 x 1.80 μέτρα ενώ κάτω από την κύρια σήραγγα έχει σκαφτεί μια μικρότερη, από την οποία περνούσε το νερό.
Εκτιμάται ότι ο σκοπός του ορύγματος ήταν όχι μόνο να μεταφερθεί νερό από την πηγή πίσω από το βουνό προς στην πρωτεύουσα της Σάμου (το σημερινό Πυθαγόρειο), αλλά αυτό να γίνει με τρόπο που δεν ήταν ανιχνεύσιμος από επιδρομείς, οι οποίοι θα μπορούσαν εύκολα, αν έβλεπαν τον επιφανειακό αγωγό, να τον καταστρέψουν και να στερήσουν την πόλη από τον βασικότερο πόρο της. Από το όρυγμα λοιπόν το νερό οδηγούνταν μέσα από το τείχος της πόλης.
Η πηγή αυτή τρέχει εδώ και 2.500 χρόνια τρέχει αδιάκοπα και τροφοδοτεί την αρχαία δεξαμενή που βρίσκεται στο υπόγειο ξωκλησιού στο χωριό Αγιάδες Σάμου.
Δείτε εντυπωσιακές εικόνες από το κανάλι haanity του Youtube…
Διαβάστε επίσης:
Πέντε παγκάκια που σου φέρνουν την ομορφιά της Ελλάδας στα πόδια σου
Τα ελληνικά χωριά – φαντάσματα και γιατί εγκαταλείφθηκαν
Τουρλίδα: Εκεί που το αλάτι σχηματίζει ένα… μοναδικό παζλ
Συχνές Ερωτήσεις
Το Ευπαλίνειο όρυγμα είναι μια σήραγγα μήκους άνω των 1.000 μέτρων που βρίσκεται κοντά στο Πυθαγόρειο της Σάμου. Κατασκευάστηκε τον 6ο αιώνα π.Χ. ως υδραγωγείο και έχει χαρακτηριστεί από την Unesco ως Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Ο Ηρόδοτος το περιγράφει ως ένα από τα σημαντικότερα έργα στην ιστορία της μηχανικής.
Το Ευπαλίνειο όρυγμα πήρε το όνομά του από τον Ευπαλίνο, γιο του Ναυστρόφου από τα Μέγαρα, ο οποίος ήταν ο σχεδιαστής και μηχανικός του έργου. Η κατασκευή του έγινε με εντολή του τυράννου Πολυκράτη και διήρκεσε περίπου 10 χρόνια.
Το Ευπαλίνειο όρυγμα ήταν ιδιαίτερο γιατί ανοίχτηκε ταυτόχρονα και από τις δύο πλευρές του βουνού. Οι δύο σήραγγες συναντήθηκαν περίπου στο μέσον με εντυπωσιακή ακρίβεια, κάτι που ήταν σπουδαίο επίτευγμα για τα τεχνολογικά δεδομένα της εποχής.
Το Ευπαλίνειο όρυγμα χρησιμοποιήθηκε ως υδραγωγείο για μεταφορά νερού από την πηγή πίσω από το βουνό προς την πρωτεύουσα της Σάμου. Σημαντικό ήταν ότι το νερό μεταφερόταν μέσα από το βουνό με τρόπο που δεν ήταν ανιχνεύσιμος, προστατεύοντας έτσι την πόλη από επιδρομείς που θα μπορούσαν να καταστρέψουν έναν επιφανειακό αγωγό.
Ναι, η πηγή του Ευπαλίνειου ορύγματος τρέχει εδώ και 2.500 χρόνια αδιάκοπα. Το νερό τροφοδοτεί την αρχαία δεξαμενή που βρίσκεται στο υπόγειο ξωκλησιού στο χωριό Αγιάδες της Σάμου, αποδεικνύοντας τη διαχρονική σημασία του έργου.
